ارمغانهاي ايران به جهان

معماري گنبد

از آنگاه كه مردمان غارها و اشكفت‌هاي كوهساران را رها كردند و در دامنه كوهها و ميان دشتها پراكنده شدند نخستين چيزي كه ناگزير از فراهم كردن آن بودند سرپوشيده‌هائي بود كه بتواند مانند غار پناهگاه آنان باشد.اگرچه در روزهاي نخستين نيازي به شبستانهاي گسترده نبود و همين كه پناهگاهشان خانواده كوچكي را در زير آسمانه خود جاي ميداد خوشنود بودند ولي ديري نپائيد كه خانواده‌هاي كوچك بهم پيوستند و دسته و گروههائي تشكيل دادند كه كند كوچكي كه در دل زمين كنده بودند يا آشيانه و كلبه مختصري كه با چوب و شاخ و برگ و خار و خاشاك برپا شده بود نميتوانست دسته يا گروهي را سرپناه باشد. نياز به سرپوشيده‌‌هاي گسترده ديرك و ستون را پديد آورد و شبستانها و نهانخانه‌ها و تالارهاي چهلستون جاي كلبه‌هاي نئين و چيرهاي چوب‌پوش و كندهاي غار مانند نشست ولي وجود تعدادي زياد ديرك و ستون (كه طبعاً در آغاز بسيار بهم نزديك بود) مانع ديد ميشد و بويژه هنگام برگزاري آئين‌ها و جشن‌ها و ميهمانيها اين كم‌وكاست بيشتر بچشم ميخورد

قسمتی از بخش گنبد های مدرن

- گنبد ژئودزيك، سازة فضاكار كروي است كه بارهاي وارده از طريق اعضاي خطي كه در يك گنبد كروي قرار گرفته‌اند را به تكيه گاه‌ها منقل مي‌كند و در آن تمامي اعضا در تنش مستقيم (كنش يا فشار) هستند.

2- هندسه گنبد‌هاي ژئودزيك بر اساس 5 حجم افلاطوني است: چهار ضلعي، مكعب، هشت ضلعي، دوازده ضلعي و بيست ضلعي.

3- در اين پنج حجم (و فقط در اين پنج حجم)، چند ضلعي‌ها همگي منتظم بوده تمامي اضلاع يكسان هستند و تعداد وجوه با تعداد رئوس برابر مي‌باشند. چنين احجامي به هر شكلي كه قرار گيرند. تمام رئوس با محيط كره در تماس مي‌باشند.

4- گنبد‌هاي ژئودزيك به وسيله تقسيمات فرعي يك يا چند حجم افلاطوني شكل مي‌گيرند.

5- هشت ضلعي و بيست ضلعي به دليل شكل مثلثي پايه، به طور ذاتي پايداري بيشتري دارند و براي گنبد‌هاي مشبك در ساختمان‌ها بيشتر استفاده مي‌شوند.

در قالب 87 اسلاید بسیار جامع و کامل به تشریح گنبد و تاریخچه و انواع آن می پردازد . در حال و گذشته گنبد را مورد بررسی قرار می دهد بهمراه عکس و نقشه از گنبدهای جدید و فضا کار